Cheat sheet Python cơ bản cho người mới học lập trình 2026

Python là ngôn ngữ động (dynamic typing), không cần khai báo kiểu: name = 'An' (str), age = 25 (int), price = 3.14 (float), is_active = True (bool).

Kiểm tra kiểu: type(variable).

Chuyển đổi kiểu: int('123'), str(456).

Các toán tử cơ bản: + - * / // (chia lấy nguyên), % (chia lấy dư), ** (lũy thừa).

So sánh: == != < > <= >=.

Toán tử logic: and or not.

If-elif-else: if x > 0: print('Dương') elif x == 0: print('Không') else: print('Âm').

Vòng lặp for: for i in range(5): print(i) — in 0 đến 4. for item in list: print(item).

Vòng lặp while: while count < 10: count += 1. Lệnh break dừng vòng lặp, continue bỏ qua lần lặp hiện tại.

Enumerate: for idx, val in enumerate(list): — lấy cả index và giá trị.

Định nghĩa hàm: def greet(name): return f'Xin chào {name}'.

List: fruits = ['táo', 'chuối', 'cam'], thêm append(), xóa remove(), đảo reverse(), sắp xếp sort().

List comprehension: [x**2 for x in range(10) if x % 2 == 0] — tạo list bình phương các số chẵn.

Dictionary: student = {'name': 'An', 'age': 20}, truy cập student['name'], thêm student['grade'] = 'A', duyệt for k, v in student.items().

Đọc file: with open('data.txt', 'r') as f: content = f.read().

Ghi file: with open('output.txt', 'w') as f: f.write('Hello').

Các chế độ: 'r' (đọc), 'w' (ghi đè), 'a' (thêm), 'rb'/'wb' (nhị phân).

Xử lý ngoại lệ: try: x = int(input()) except ValueError: print('Không phải số') finally: print('Luôn chạy').

Exception phổ biến: FileNotFoundError, KeyError, IndexError, TypeError.